Câu 10: Anh (chị) hãy trình bày khái niệm và tác dụng của mục lục phân loại.

Khái niệm: ...........................................................................................

Tác dụng:

- .......................................

- .........................

- ..................................

- ...........................................................

Câu 11: Anh (chị) hãy trình bày các nguyên tắc cần tuân thủ khi phân loại tài liệu.

Nguyên tắc chung khi phân loại tài liệu:

Khi phân loại tài liệu (PLTL), người làm phân loại cần tuân thủ các nguyên tắc sau:

1. Nguyên tắc trực diện: ………………………………………….

2. Nguyên tắc PLTL theo nội dung: .....................................................

Đề tài được chọn phải là đề tài được đề cập trong chính văn chứ không phải căn cứ vào nhan đề của cuốn sách. Sách có nhiều đề tài phải được xếp chung với loại sách tổng quát như bách khoa từ điển hay thư mục nói về tạp chí… Các tác phẩm được phân loại theo thể loại: văn xuôi, thơ, tiểu luận… Sách nói về một đề tài riêng biệt phải được xếp theo đề tài ấy.

3. Sau khi phân loại theo đề tài, phải tiếp tục phân loại theo hình thức: Nếu hình thức tài liệu quan trọng thì phải phản ánh chi tiết đó bằng cách thêm trợ kí hiệu mô tả hình thức đó.

4. Phân loại theo mục đích của tác giả: Đề tài trong sách là vấn đề mà bạn đọc muốn nêu ra để bàn cãi. Mục đích sáng tác của tác giả được thê hiện trong tài liệu và chúng ta phải căn cứ vào đó để xếp quyển sách vào loại nào.

5. Phân loại quyển sách vào vị trí hữu dụng nhất: Nguyên tắc này không được áp dụng trong tất cả các thư viện. Phân loại sách theo nhu cầu của bạn đọc để sách hữu ích hơn.

6. Nguyên tắc phân loại ứng dụng: Khi phân loại các tài liệu nói về một vấn đề được ứng dụng trong một lĩnh vực khoa học khác thì sẽ xếp tài liệu đó vào lĩnh vực khoa học được ứng dụng.

7. Phân loại sách vào đề mục cụ thể hơn là vào đề mục tổng quát. Tuy nhiên việc chọn đề mục riêng biệt cũng tùy thư viện và tùy nhu cầu sử dụng sách của bạn đọc ở mỗi thư viện.

8. Nếu tài liệu đó nói về hai vấn đề trong đó có 1 vấn đề được đề cập đến nhiều hơn thì phân loại tài liệu theo vấn đề nào chiếm nhiều nọi dung trong tài liệu. Nếu dung lượng hai vấn đề như nhau thì có thể định hai kí hiệu cho hai vấn đề đó.

9. Nếu tài liệu có nhiều hơn ba vấn đề thì phân loại theo vấn đề tổng quát bao gồm chung các vấn đề kia. Có thể phân loại vào vấn đề được trình bày nhiều hơn trong chính văn hoặc xếp vào đề mục cấp trên của đề mục đó. Trong trường hợp nội dung tài liệu nói về nhiều hơn 3 môn loại có thể xếp vào mục tài liệu có nội dung tổng hợp.

10. Đối với các bộ sách có nhiều tập khi phân loại ta phân loại riêng cho từng tập và lập một kí hiệu phân loại chung cho cả tập.

11. Khi chủ đề chính của tài liệu không được phản ánh trong khung phân loại thì phân loại tài liệu đó theo kí hiệu môn loại gần nhất với chủ đề chính của tài liệu.

12. Người làm công tác PLTL phải ghi lại kết quả của quá trình phân loại và có đủ lí lẽ để thuyết trình cho việc phân loại của mình là đúng khi cần thiết.

Câu 12: Anh (chị) hãy trình bày khái niệm và tác dụng của mục lục phân loại. So sánh tác dụng của mục lục chữ cái và mục lục phân loại trong việc tìm tài liệu trong thư viện.

Khái niệm: ………………………………………………………

Tác dụng: Mục lục chữ cái giúp cán bộ thư viện trả lời 3 câu hỏi:

- …………………………………………………………….

- …………………………………………..

- …………………………………………………….

Thành phần cấu tạo của mục lục chữ cái bao gồm:

- Các phiếu tiêu đề: ………………………………….

- Các phiếu mô tả: ………………………………….

- Các phiếu hướng dẫn: ……………………………………………..

So sánh tác dụng của mục lục chữ cái và mục lục phân loại trong việc tìm tài liệu trong thư viện.

* Giống nhau:

-          Hỗ trợ bạn đọc trong việc tra tìm, sử dụng tài liệu

-          Hỗ trợ cán bộ thư viện trong việc biên soạn các thư mục, hỗ trợ công tác bổ sung của thư viện.

* Khác nhau:

Mục lục chữ cái

Mục lục phân loại

-    Phản ánh đặc trưng hình thức của tài liệu.

-    Mục lục chữ cái giúp tìm tài liệu theo tên tác giả/tên tài liệu.

-  Phản ánh đặc trưng nội dung của tài liệu. Giúp tìm tài liệu theo môn ngành tri thức/lĩnh vực nghiên cứu.

-  Mục lục phân loại giúp tìm tài liệu khi chỉ cần định hướng tìm theo môn ngành tri thức, không nhất thiết cần biết tên tác giả/tên tài liệu.

 

Câu 13 . Vai trò, chức năng, nhiệm vụ của thư viện trường học

a. Vai trò, chức năng:

Thư viện trường học (bao gồm trường tiểu học, THCS, THPT) là một bộ phận cơ sở vật chất trọng yếu, là trung tâm sinh hoạt văn hóa và khoa học của nhà trường. Thư viện góp phần nâng cao chất lượng giảng dạy của giáo viên, bồi dưỡng kiến thức cơ bản về khoa học thư viện và xây dựng thói quen tự học, tự nghiên cứu cho học sinh, tạo cơ sở từng bước thay đổi phương pháp dạy và học, đồng thời thư viện tham gia tích cực vào việc bồi dưỡng tư tưởng chính trị và xây dựng nếp sống văn hóa cho các thành viên của nhà trường.

b. Nhiệm vụ:

Cung ứng cho giáo viên và học sinh đầy đủ các loại sách giáo khoa, sách tham khảo, sách nghiệp vụ, các loại từ điển, tác phẩm kinh điển để tra cứu, và các sách báo cần thiết khác, nhằm góp phần nâng cao chất lượng giảng dạy, học tập và tự bồi dưỡng thường xuyên của giáo viên và học sinh;

Sưu tầm và giới thiệu rộng rãi trong cán bộ, giáo viên và học sinh những sách báo cần thiết của Đảng, Nhà nước và của ngành GD&ĐT, phục vụ giảng dạy, học tập, nghiên cứu khoa học giáo dục, bổ sung kiến thức của các bộ môn khoa học, góp phần vào việc nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện;

Tổ chức thu hút toàn thể giáo viên và học sinh tham gia sinh hoạt thư viện thông qua các hoạt động phù hợp với chương trình và kế hoạch dạy học;

Phối hợp hoạt động với các thư viện trong ngành để chủ động khai thác, sử dụng vốn tài liệu;

Tổ chức quản lý theo đúng nghiệp vụ thư viện, có sổ sách quản lý chặt chẽ, bảo quản giữ gìn sách báo tránh hư hỏng mất mát, thường xuyên thanh lọc sách báo cũ, rách nát, lạc hậu, kịp thời bổ sung các loại sách, tài liệu, tư liệu mới.